INHOUD

 

DEEL I.         DE SCHEPEN VAN BERGEN OP ZOOM

1812 – 1940

SCHEEPSTYPEN 

 

Het indelen van Scheepstypen                                                  Klik   Scheepstypen                                                                 

Tjalk                                                                                           Klik   Scheepstypen                                                                  

Houten scheepstypen te Bergen op Zoom 1812, poon,

jacht, spriet en hengst                                                                Klik   Poon, jacht, spriet en hengst                                             

Houten scheepstypen te Bergen op Zoom 1824, dam-

loper, boeier, boeierschuit, schouw en beunschouw                  Klik   Damschuit, boeier en schouw etc.                                        

Scheepstypen te Bergen op Zoom 1831-1871, otter,

pleit en aak.                                                                                Klik   Otter, pleit en aak                  

                             

IJzeren scheepstypen te Bergen op Zoom 1878-1940,

IJzeren stevenaak, klipper, kast, dortmunder etc.                      Klik   Stevenaak, klipper en kast etc.                             

                                               

DEEL II         DE SCHEEPVAART VAN BERGEN OP ZOOM   1812 - 1940

 

 TIJDENS DE FRANSE TIJD HADDEN DE SCHIPPERS HET ECONOMISCHE TIJ TEGEN

           

De inval van de Fransen en de start van de Bataafse republiek,       

vechtpartij van Jan Jansz Touw met patriot Matthijs van Mansveld.         Klik     Start Bataafse Republiek            

 

Vervoer over water eind achttiende eeuw, Bergse beurt-

schepen gevorderd door de Fransen.                                                        Klik     Vervoer over water eind 18e eeuw                                     

Verarmend Nederland, een schipper met veel schuld.                              Klik     Verarmend Nederland 1807

 

Einde Franse tijd                                                                                        Klik     Einde Franse Tijd  

 

 

VRIJSCHIPPERS, BEURTSCHIPPERS EN HUN SCHEPEN 1812 – 1824

 

            De Bergse schippers begin negentiende eeuw                             Klik     Schippers begin 19e eeuw

            

            De schepen van de Bergse schippers 1812 – 1813                      Klik     Schippers begin 19e eeuw                                               

            Een scheepsinventaris van een paviljoenpoon 1807                     Klik    Scheepsinventaris uit 1807                       

           

            De Vrijschippers versus de Beurtschippers                                    Klik   Vrijschippers - Beurtschippers                                     

             De Beurtvaart                                                                                  Klik   Beurtschippers                                     

           

In 1824 zijn er 20 Vrijschippers en 16 beurtschippers                    Klik   Schepen Bergen-op-Zoom 1824                   

 

OORLOG, HONGER EN GRONDWET 1830 – 1848

 

            Oorlog, honger en Grondwet 1830 - 1848, de beurt-

            schipper op Antwerpen wordt beschoten                                        Klik   Oorlog en Grondwet 1830-1848                                     

            38 Bergse schippers in 1831                                                           Klik   Schepen Bergen-op-Zoom 1831                         

           

            De 33 schepen van de Bergse schippers 1845                               Klik   Schepen Bergen-op-Zoom 1845                                   

            Revolutiejaar 1848, Schuttevaer en Thorbecke                               Klik   Thorbecke en de binnenvaart                                      

            Rechtstreekse stoomvaart op Bergen op Zoom 1846/47                 Klik   Stoomvaart op Bergen-op-Zoom                        

           

            Beurtschip op Zierikzee vergaat 1852                                              Klik   Beurtschip vergaat 1852

           

            Brandijzer van een Bergse scheepsmeter 1855                               Klik   Beurtschip vergaat 1852       

 

BEGIN INDUSTRIALISATIE 1860 – 1870

 

            Binnenscheepvaart en de opkomst van de Rijnvaart                                   Klik   Begin industrialisatie 1860-1870                          

            Nederland krijgt moderne trekken 1860                                                       Klik   Modernisering 1860                                            

           J.E. en J.M.N. Oosterwaal starten eerste Bergse stoombootdienst 1866     Klik   Oosterwaal stoombootdienst 1866     

           

            W. van Dort en R. Schot, de eerste Bergse Rijnschippers 1866                  Klik   Eerste Rijnschippers 1866                       

            Industriële Revolutie 1870                                                                            Klik   Industriële Revolutie 1870                    

           

            Het kanaal door Zuid-Beveland zorgde voor een betere

            België-Duitsland vaarweg.                                                                            Klik   Scheepvaart België-Duitsland 19e                                                                                                                                                    eeuw  

 

 

GROTE VERANDERINGEN 1870 – 1890

 

            Aan boord wonen, met lijst van alle Bergse schepen 1871                           Klik   Aan boord wonen

                                 

            De Broedertrouw van Oosterwaal gezonken bij Willemstad 1875                 Klik   Broedertrouw zinkt 1875                      

           

            De overgang van houten naar grotere ijzeren schepen                                 Klik   Overgang van hout naar ijzer            

 

            De Stella Maris, van Henri Daverveldt, het eerste ijzeren Rijnzeilschip

            van Bergen op Zoom 1878                                                                            Klik   Eerste ijzeren schip van BoZ                             

           

            Eerste Rijnschepenregister 1879, met 10 Bergse schepen.                          Klik   Rijnschepenregister 1879

           

            J.C. Rübsaam begint een stoombootdienst 1889                                          Klik   Rübsaam Stoombootdienst 1889 

             

            Een verslag van een reis naar het Roergebied en terug 1889                      Klik   Naar de Roer en terug 1889   

 

SCHAALVERGROTING VANAF 1890

 

            De schepen Patentregister 1890-1892  en Rijnschepenregister 1892          Klik   Schaalvergroting vanaf 1890      

                        

            Een verslag van een reis van Antwerpen naar Alkmaar 1892                       Klik  Reis Antwerpen-Alkmaar 1892    

           

            Een nieuw schip uithalen 1896, de Antonetta van P.Schot                           Klik   Schip uithalen 1896

           

            Zuid-Nederlandsche Melasse-Spiritusfabriek 1900                                        Klik   Spiritusfabriek 1900

           

            N.V. Bergen op Zoomsche Pakketvaart Mij 1905                                           Klik   Pakketvaart Mij 1905

           

            Stormramp zaterdag 30 september 1911                                                       Klik   Stormramp 1911

 

 

 

EEN EERSTE ONDERZOEK NAAR DE NEDERLANDSE BINNENVAART DOOR EEN STAATSCOMMISSIE 1905 -1911

 

            De naweeën van de schippersacties van 1898                                               Klik   Schippersacties 1898 

           

            Staatscommissie 1905                                                                                     Klik   Staatscommissie 1905

           

            Klachten                                                                                                           Klik   Rapport Staatscommissie I

           

            Woonomstandigheden aan boord                                                                    Klik  Rapport Staatscommissie II

           

            Aantal schepen per provincie en de gemiddelde tonnenmaat per provincie    Klik  Rapport Staatscommissie II           

           

            Nauwelijks onderwijs aan schipperskinderen in het Noorden                          Klik   Rapport Staatscommissie III

           

            Conclusie van de Staatscommissie                                                                  Klik  Rapport Staatscommissie IV

 

 

 

WONINGEN AAN BOORD VAN BINNENSCHEPEN ROND 1900

 

            Aan boord wonen was geen achteruitgang.                                                       Klik  Aan boord wonen I

           

            Wonen aan de wal versus wonen aan boord                                                     Klik  Aan boord wonen II

           

            Twee Bergse vissers verlaten hun woning aan de wal en worden schipper      Klik  Aan boord wonen III   

           

            Het schoolprobleem                                                                                           Klik   Schoolprobleem

 

 

 

MOTORBOOTJES VERSCHIJNEN IN NEDERLAND VANAF 1892

 

            De opkomst van de scheepsmotor. Eerste motorbootje 1861.                           Klik  Scheepsmotor I

           

            Nederlandse scheepsmotoren vanaf eind negentiende eeuw                            Klik  Scheepsmotor II

           

            Motorschepen in het vaargebied van de Bergse schippers                                Klik  Scheepsmotor III

           

            Motorschepen van Bergen op Zoom vanaf 1910                                                Klik  Scheepsmotor IV

 

 

 

EERSTE WERELDOORLOG EN HET INTERBELLUM

  

            Scheepvaart tijdens Eerste Wereldoorlog 1914 -1918                                        Klik  Eerste Wereldoorlog

            Interbellum 1918 – 1939, met o.a. de DAMCO - CODAM truc                            Klik  Interbellum 1918 - 1939          

 

 

DEEL III          DE SCHIPPERS VAN BERGEN OP ZOOM

DE SCHIPPERSFAMILIES VAN BERGEN OP ZOOM

 

 

            Endogame huwelijken, het trouwen binnen de eigen gemeenschap.              Klik   Bergse schippers

           

            Schippers trouwden steeds minder vaak een vrouw uit Bergen op Zoom       Klik  Vrouwen uit andere plaatsen

           

            Aantal schippers en het percentage vrouwen uit Bergen op Zoom                  Klik  Vrouwen uit Bergen-op-Zoom   

           

            Begrafenis sociëteit van schippers en potmakers                                             Klik  Begrafenissociëteit

           

            Van vader op zoon                                                                                            Klik  Van vader op zoon

           

            Schippereigenaar en andere eigendomsverhoudingen                                     Klik  Schippereigenaar     

 

 

 

ENKELE OORZAKEN VAN HET VERTREK VAN DE SCHIPPERS UIT BERGEN OP ZOOM

 

            Wie mag zich een Bergse schipper noemen?                                                   Klik  Wie is een Bergse schipper?        

           

            Tot 1880 zijn de Bergse schippers nog honkvast                                          Klik  Vanaf 1880 gaan schippers weg uit BoZ

           

            Bergse schippers te Halsteren                                                                           Klik  Bergse schippers te Halsteren

           

            De ongemakken van een tijhaven                                                                      Klik  Ongemakken van een tijhaven

 

 

ZEDEN EN GEWOONTEN

 

            Schippers in het nieuws                                                                                    Klik  Schippers in het nieuws

           

            Relatie met kruideniers en de medische stand                                                 Klik  Schipper als buitenstaander

           

            Cholera                                                                                                             Klik  Cholera

           

            De schipper in het straatbeeld                                                                          Klik  Schipper in het straatbeeld

           

            Competitie                                                                                                         Klik  Competitie

           

            Zeilwedstrijden met binnenschepen                                                                  Klik  Zeilwedstrijden

           

            Scheepsnamen en kenspreuken                                                                       Klik  Scheepsnamen

 

           

            LIJST VAN ARCHIVALIA           

            LIJST VAN AFKORTINGEN                     

            SCHEPENLIJST                                                                                                Klik  SCHEPENLIJST

            VERKLARENDE WOORDENLIJST                                                                  Klik  WOORDENLIJST

            LITERATUUROVERZICHT                                                                                Klik  LITERATUUR

            PUBLICATIES                                                                                                    Klik  Publicaties

            STATISTIEKEN EN VERSLAGEN                                                            

 

BIJLAGEN         GENEALOGISCH OVERZICHT        

 

 

GENEALOGIEËN 1             DE DRIE GROTE OUDE BERGSE SCHIPPERSFAMILIES                       

           VAN DORT, SCHOT & TOUW                                                                                                                      

 

GENEALOGIEËN 2            DE TWAALF KLEINERE OUDE BERGSE SCHIPPERSFAMILIES                                 

                                            LA FONTIJN, GASTELAAR, DE GEEP, DE HAAS, HOEK, DE JAGER, KROON, VAN DER KUIJL,                                             MAAS, VAN NISPEN, OOSTERWAAL & WAKKEE                                                                                                                                              

 

GENEALOGIEËN 3             DE 36 SCHIPPERSFAMILIES DIE VOOR EEN KORTERE PERIODE VANUIT BERGEN                                                            VOEREN SAMEN MET DE NIEUWKOMERS                                               

                                             BACKX, DE BAKKER, BEEKMAN, VAN DEN BERG, BREEN, BUIJS, DANE, DAVERVELDT,                                                      VAN DIJK, DEN DULK, ERNST, FONDSE, GEERS, GEERVLIET, GIELBERT, KOOPMAN,                                                        LANDA, MARTENS, VAN MECHELEN, MIJ(N)SBERGEN, NEDERVEEN, VAN OOST, RIBBENS,                                             RÜBSAAM, VAN SCHIJNDEL, SEP, SMOUT, STADHOUDERS, VAN TONGEREN, VERAART,                                                 VOORHANS, VREE, WEIJT, DE WITTE, WITTERMANS & VAN WIJK